zondag 2 maart 2008

Het fineren van het blad van de hovertafel

Eerder blogde ik over het ontwerp van het fineer op de hovertafel en dit artikel gaat over de realisatie van het fineer.

Het bamboefineer heb ik gekocht bij de Arnhemse fijnhouthandel en kwam aan in stroken van 43 cm breed en 2,5 m lang. Wat me verbaasde want ik dacht dat ik een plaat van 1,25 m breed besteld had. Dat kwam enerzijds wel goed uit, want met één strook blank en één strook donker kan ik net de tafel fineren. En dit kostte natuurlijk veel minder. Nadeel is wel dat je een naad krijgt in het midden van je tafel.

In wezen zijn er drie kleuren gebruikt in het ontwerp, maar van de middenkleur (khaki) had ik erg weinig nodig. Sandra heeft daarom aan de leverancier Moso om drie vellen monsters (A4) gevraagd heeft. Wat Moso toestuurde. Daarvoor dank.


De strook caramel bamboefineer

De stukjes fineer heb ik gesneden met een hobbymes en een snijmachine. Verder heb je een liniaal en een blokhaak nodig, potlood, gummetje, geodriehoek en een strijkbout.


Snijden van blokjes op de snijmachine

De khaki blokjes van 50 x 50 mm heb ik allemaal gesneden op de snijmachine. Gewoon zeer exact instellen en dan snijden.


De blokjes gereed

De driehoekjes in naturel kun je ook goed snijden met de snijmachine. Eerste stroken snijden en dan met de geodriehoek onder 45 graden snijden.


Het randpatroon gelegd

Eerst pas ik het vierkant en de driehoeken. Als het niet past moet je ze bijsnijden. De driehoeken zin groter dan nodig en worden later afgesneden.


Passen van de stukjes

Daarna wordt de achterkant van de stukjes ingesmeerd met watervaste witte houtlijm. Ik heb ze alleen op het fineer ingesmeerd en niet op de tafel.


In de lijm gezet

Daarna goed aandrukken.


Stukjes op hun plaats. Let op dat de driehoeken groter zijn dan nodig.

En vaststrijken. Door de warmte regeert de lijm sneller uit. Met een nat lapje heb ik de lijmresten weggepoetst. Door het aandrukken komt lijm namelijk door de naden omhoog. Je moet wel steeds de strijkbout schoonmaken want er komt lijm op en die koekt meteen vast. Een oude strijkbout is aan te bevelen!

Verwarmen met de strijkbout
In de hoeken moeten stukjes op maat gesneden worden. Dit gaat door twee driehoeken over elkaar heen te leggen en daarna door beide tegelijk te snijden. De puntige stukken zijn erg lastig te snijden omdat de punt afbreekt.
Het blokkenpatroon is schoon gesneden en daar tegenaan is de buitenste rand caramel fineer gelijmd. Daarna is een strook caramel tegen de zijkant gelijmd. De randen zijn afgesneden en geschuurd.


Hoeken met passtukjes, zijkanten gefineerd.

In het midden van de tafel heb ik een donkere strook gemaakt. Het lichte fineer was namelijk maar 43 cm breed, dus je krijgt een naad in het midden. En die naad zie je. Dan kun je hem maar beter benadrukken. Ik heb dus een strook van 18 mm caramel in het midden gemaakt.
De rand is klaar en de grote lichte vlakken zijn ongeveer op maat gesneden


De grote vlakken zijn ruwweg op maat gesneden en daarna vastgeplakt. Hier heb ik alleen de tafel ingesmeerd.


Lijmen van de grote vlakken

De grote vlakken zijn ook uitgebreid bewerkt met de strijkbout.
Het grote vlak is opgelijmd.
Daarna heb ik stroken van 18 mm caramel op maat gesneden, weer tegelijk door de strook en door het onderliggende blanke fineer.


Een strook caramel op zijn plaats
De tafel is hierna helemaal afgeklopt om te horen of alle stukjes wel vast zaten. Eén stukje zat los, daar heb ik met een injectienaald lijm onder gespoten. Na strijken zat die ook goed vast.
Nadat dit alles klaar was is de hele tafel geschuurd met korrel 400 watervast schuurpapier. Daarna was het tijd voor de lak. Ik heb een meubellak op waterbasis gebruikt. De eerste laag is 5% verdund.
Afwegen van de verdunning
Het lakken is erg spannend want als je ergens niet goede gelijmd hebt, dan krijg je blazen in je fineer. Het komt dan lokaal omhoog.


Aanbrengen van de lak

De lak heb ik met de kwast aangebracht.
Lakken
In totaal zijn er drie lagen lak op gegaan, alleen de eerste was verdund.


Lakken
Na elke laklaag heb ik de tafel 24 uur laten drogen.
Het blad is gelakt
Daarna kon het blad geplaatst worden.


Tafel klaar

Het blad staat er goed bij de kleur van de kussens.
Sandra test de tafel


Tafel met de bediening van de hoogteverstelling rechts

De tafel met de bank


Bediening van de compressor (I /II) en bediening van de hoogteverstelling

Al met al is het een heel bijzondere en fraaie tafel geworden.

Labels: ,

donderdag 7 februari 2008

Ontwerp van het fineer van de hovertafel (vervolg)

In een vorig artikel schreef ik over het ontwerp van het motief in het blad van de hovertafel. Ik was nog niet helemaal tevreden met de manier waarop ik de kleuren had toegepast in het ontwerp.

Er zijn drie kleuren van dit bamboefineer, en daarvan had ik de donkerste kleur voor de blokken
gebruikt. Het leek me echter beter om de stoken donker te maken, omdat dat de rand meer benadrukt. Het contrast is beter.

Daarom heb ik een nieuw proefstukje gemaakt. Ik heb ook meteen de nerfrichting van de blokken afgewisseld.


Links het nieuwe ontwerp, recht het oude

Dit is een typische keuze voor de "Mirror of the self" test van Alexander. Je vraagt je dan af: Welke van de twee is meer zoals ik, als mens, ben. Dus niet idiosyncratisch, maar universeel menselijk. En dan is het het linker (nieuwe) ontwerp.

Bovendien staat het al goed zonder de zwarte rand. Dus die laat ik dan ook maar weg.

Dus nu met de tafel aan de slag.

Labels: , ,

zaterdag 2 februari 2008

Het ontwerp van het fineer van het blad van de hovertafel

Het blad van de hovertafel is nu nog van blank MDF, het moet nog gefineerd worden.

Het blad wil ik fineren met bamboefineer. Dit is te krijgen bij Moso (http://www.moso.nl/). Ik heb een setje monsters bij hen aangevraagd en toegezonden gekregen. De keuze voor bamboefineer komt voor uit het kleurschema: horizontale vlakken zijn houtkleur.

Eerst maak ik een proefstukje. Ik heb namelijk nog nooit gefineerd. Informatie over fineren vond ik bij de Arnhemse fijnhouthandel http://www.af.nl/ . Klik hier voor hun handleiding fineren. Verder wil ik experimenteren met het ontwerp, dus het proefstuk is ook een soort mockup.

Het proefstukjes heeft dezelfde samenstelling en verticale afmeting als de tafel. Het bestaat uit een vurenhouten randprofiel, twee platen 4 mm MDF en een kern van polystyreen, samengelijmd met PVA lijm.


Het proefstuk wordt gelijmd

Er zijn drie kleuren fineer: ‘naturel’, ‘caramel’ en ‘khaki’ (een kleur tussen naturel en caramel). Binnen elke kleur zijn er twee structuren. De mooiste structuur vind ik die waarbij je de banen van de stroken bamboe ziet. Net zoals in de vloer.

Het fineer bestaat uit 0,5 mm bamboe en 0,1 mm backing (cellulosevlies), een laag die het bamboe bij elkaar houdt.


De fineermonsters met de banen

Eerst heb ik de rand van de tafel precies op de fineerdikte van 0,6 mm afgeschuurd. De rand steekt net iets hoger dan het blad. De rand heb ik geschilderd met grondverf en twee lagen zwart.


De rand in de grondverf

Voor bekleding van de tafel heb ik een een ontwerp gemaakt volgens de methode van Structure Preserving Transformations en rekening houdend met de 15 eigenschappen van goed ontwerp van Alexander.

  1. Versterk de rand van de tafel met een rand in het blad.
  2. Maak de rand flink groot. (Boundaries, Levels of Scale)
  3. Versterk de rand in het blad voor deze zelf ook weer randen te geven. (Boundaries)
  4. Maak de rand symmetrisch. (Local Symmetry)
  5. Maak binnen de randen een patroon dat overeenkomt met een thema elders. (Echo's)
  6. Maak dit thema: 45 graden draaien (dit komt voort uit de 135 graden in het blad en in de hoeken in de zitbank, die weer voortkomen uit de behoefte om ook in de hoeken van de bank te kunnen zitten.) (Undulating Repetition, Echo's, Not Seperateness)
  7. Pas het thema toe in de vorm van vierkanten (Local Symmetry, Good Shape, Strong Centers)
  8. Maak de vierkanten donker tegen een lichte achtergrond (Contrast)
  9. Laat de nerf van de vierkanten om en om links en rechts lopen. (Undulating Repetition)
  10. Laat het grote vlak van de tafel leeg. (The Void, Inner Calm)
Het ontwerp heb ik uitgetekend op ruitjespapier op de tafel.


Het tekenen van het ontwerp op de tafel

De vierkanten heb ik uitgeknipt en heen en weer geschoven tot ze goed lagen. Met name de hoekoplossing was even zoeken. In de afbeelding hieronder probeer ik ook nog een tweede rand met kleinere vierkanten.


Het ontwerpen met papier

Daarna heb ik het ontwerp gesneden uit fineer, met een hobbymes en met de papiersnijmachine.

Snijdenvan de stukjes fineer


Passen van de stukjes

Het snijden van scherpe punten fineer bij de hoekoplossing is lastig omdat het fineer de neiging heeft af te breken. Toch kun je dit wel weer oplossen door een klein stukje fineer er aan vast te plakken.


Snijden van de hoekoplossing

De stukjes zijn ingesmeerd met PVA-lijm (witte houtlijm) en vastgedrukt met de strijkbout. De lijm hardt hierdoor sneller uit.


Vaststrijken van het fineer

Het geheel is geschuurd en gelakt met acryl meubellak op waterbasis. De eerste laag 5% verdund. Dan nog twee lagen.


Proefstuk geheel geplakt, glanst van water omdat ik de lijmresten er van afgepoetst heb


De zwarte rand is afgeplakt


Schuren met korrel 400


Lakken


Het resultaat

Conclusie van dit experiment:
  1. Het resultaat is erg fraai
  2. Het fineren is goed te doen, maar het is erg arbeidsintensief
  3. De nerforiëntatie van de donkere vierkanten moet echt om en om zijn
  4. Ik kan nog eens kijken of ik de kleuren anders kan maken, de randen van de rand hebben nu wat weinig contrast.

Labels: , , ,

dinsdag 15 januari 2008

Het blad van de hovertafel

In diverse artikelen heb ik eerder geblogd over het ontwerp en de constructie van de hovertafel. Alleen het blad was nog niet gereed. In dit artikel rapporteer is over ontwerp en constructie van het blad.

Vormgeving

Ik had een standaard tafelblad bijgezaagd tot 80 x 140 cm en de hoeken er afgehaald als mockup voor het blad. Wat blijkt nu: Wanneer je zit te eten op de achterste plaatsen in de zithoek, dan kom je hinderlijk met je benen tegen de kolom aan. Dat komt omdat het blad op die plaats eigenlijk niet diep genoeg is. De mockup heb ik uitgebreid met een stukje schuim tot het blad 100 cm breed was. Dat zit beter. Hiermee waren de afmetingen bepaald.


Mockup blad


Mockup blad op de tafel


Mockup uitgebreid met randen

De rand van het blad maak ik net als andere bladranden 18 mm breed en zwart. Uit het kleurschema volgt verder dat het blad bamboekleurig moet zijn (schema: horizontale vlakken bamboe met een 18 mm zwarte rand, verticale vlakken rood).

Het leek me wel leuk (en consequent) om dit letterlijk te nemen, dus het oppervlak te fineren met bamboe. Je kunt het fineer krijgen bij Moso . Ze hebben drie kleuren, dus je kunt ook nog een mooi patroon maken. Dat lijkt me wel een uitdaging. In dit blog ga ik nog niet in op het ontwerp van het fineerpatroon (heb ik nog niet over nagedacht), dit komt later. De tafel werkt ook zonder fineer.

Constructie

Het blad moet zo licht mogelijk zijn. Ik heb gekozen voor een sandwichconstructie met een piepschuim kern en twee lagen van 4 mm MDF. De keuze voor MDF komt voort uit keuze voor een gefineerd blad. MDF is dan de beste ondergrond omdat het niet trekt.

Eerst heb ik een paar proefstukjes gemaakt om te kijken hoe je de sandwich het beste kunt lijmen. Ik heb witte houtlijm (PVA) geprobeerd en bisonkit. Het oplosmiddel in de bisonkit lost het piepschuim op, dus dat werkt niet. De PVA-lijm houdt heel goed. Wanneer je de proefstukjes losscheurt, breekt hij in het piepschuim en niet op de lijmnaad. Je moet wel ruim lijmen.


Proefstuk lijmen met PVA-lijm


Proefstuk


Proefstuk in de lijmklem


Oppervlak met bisonkit: het schuim lost op


Oppervlak met bisonkit

In de proefstukjes heb ik ook geëxperimenteerd met geëxpandeerd polystyreen en geëxtrudeerd polystyreen. Het eerste is zachter en minder sterk. Maar het is in de bouwmarkt in platen van 30 mm te krijgen en dat is eigenlijk de maat die ik wil. Zo dun en licht mogelijk (het schuim weegt niets, maar de randen en interne ribben wel). Het geëxtrudeerd schuim is 40 mm dik. Ik heb toch het dunne en goedkopere schuim genomen, maar als compensatie voor de verminderde sterkte heb ik besloten in het blad nog een extra houten raamwerk op te nemen om de krachten op te vangen die ontstaan als je op de rand van het blad leunt.


Het geëxpandeerde polystyreenschuim breekt in het schuim en niet op de lijmnaad

Eerst heb ik de platen MDF op maat gezaagd, en daarna de randprofielen gefreesd. De randprofielen zijn vervolgens in verstek gezaagd en opgelijmd. Daarna kon de bekabeling er in, het versterkingsframe en het schuim.


De 4mm MDF bladen


Het randprofiel


Randprofielen lijmen


Buizen voor elektriciteit


Montage


Dubbel buis takt af naar het aansluitpunt


Aansluiting schakelaar


Oplijmen van de schuimkern, aandrukken met zandzakken

Als laatste is het bovenste blad er op gelijmd. Tijdens het drogen is het bovenblad vastgeklemd met de zandzakken uit de vloerverwarming en een partij terrasstenen.


Inklemming met stenen en zandzakken


De volgende ochtend (de lijm is droog en de stenen ook)


Een lat drukt de rand precies op zijn plaats

Besturing compressor

In het tafelblad bevindt zich de besturing van de compressor waarmee de tafel hovert. Op elke hoek zit een schakelaar waarmee je de compressor aan en uit kunt schakelen. Wanneer je één schakelaar gebruikt voor het aanschakelen, kun je een ander gebruiken voor het uitschakelen.

Het kan zijn dat je achter de tafel zit en daar de tafel gewichtsloos maakt, hem opzij duwt, er langs stapt en hem dan met de schakelaar aan de andere kant uitschakelt.

Hiervoor heb ik een Hotelschakeling ingebouwd in het blad.


Hotelschakeling met twee enkelpolige wisselschakelaars en twee kruisschakelaars

De kruisschakelaars kunnen de stroom rechtdoor laten lopen of kruisen naar de andere draad. Elke schakelaar heeft nu effect (aan of uit).

Ik wou dat alle schakelaars er precies hetzelfde uit zagen, dus ik heb voor alle schakelaars een dubbelpolige omschakelaar genomen. Deze kun je zowel als enkelvoudige wisselschakelaar gebruiken als als kruisschakelaar. Het was even uitvogelen hoe precies, maar het werkt volgens onderstaand schema.


Wisselschakelaar


Kruisschakelaar


Dubbelpolige wisselschakelaar aangesloten als kruisschakelaar

De aansluiting van het blad op de kolom van de tafel gaat met een standaard 230V computerconnector.


Connector in de kolom van de tafel (met het mockup blad)

De kabels zijn op de schakelaars aangesloten met schuifconnectors. De connectors zijn geïsoleerd en worden opgekrimpt. Om te voorkomen dat ze er makkelijk afgetrokken kunnen worden of gaan vonken heb ik de blote kabeleinden eerst vertint en dan op twee plaatsen gekrompen. Zo krijg je een sterkere verbinding en kunnen de aansluitingen ook geen vonken gaan trekken waardoor de tafel in de brand zou kunnen vliegen.

Omdat het schakelmateriaal onder 230V staat heb ik alle kabels in standaard PVC-buis gelegd. Hierdoor kun je ook de bekabeling nog eens vervangen of aanvullen. De zwarte kunststof schakelaars klemmen in de rand van de tafel. Omdat de rand zwart wordt vallen de schakelaars niet erg op.

De bevestiging aan de tafelpoot (kolom)

De hefkolom van de tafelpoot eindigt in een flens (zwarte plaat in de foto). Op het blad aan de onderkant heb ik een raamwerk gemaakt waar de flens in past.


Flens en raamwerk

Vier slotplaatjes op de hoeken houden de flens tegen de tafel geklemd.


Slotplaatje in geopende stand

Door de slotplaatjes 180 graden te draaien sluiten ze de verbinding.


Slotplaatje in gesloten stand

Hiermee is het blad weer even klaar. Het is nu wachten op het fineer. Eén dezer dagen komen de monsters binnen.


Tafelblad voorlopig even klaar

En ja, het werkt allemaal prima.

Labels: ,

eXTReMe Tracker